ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΕΣ ΠΡΟΣΠΑΘΕΙΕΣ

Για τη Βελτίωση του Κόσμου

Ιστορικά, η θρησκεία είναι ένας από τους ισχυρότερους παράγοντες αλλαγής. Οι Μπαχάι στηρίζονται στους πνευματικούς, κοινωνικούς και διαχειριστικούς νόμους του Θεού στην προσπάθειά τους να επιφέρουν κοινωνικό μετασχηματισμό και την προαγωγή του πολιτισμού.

Η

ΔΕΣΜΕΥΣΗ ΤΗΣ ΜΠΑΧΑΙ κοινότητας στην κοινωνική και οικονομική ανάπτυξη είναι ριζωμένη στις ιερές γραφές της, οι οποίες αναφέρουν ότι όλοι οι άνθρωποι "έχουν δημιουργηθεί για να προάγουν ένα διαρκώς αναπτυσσόμενο πολιτισμό". Ο Μπαχάολλα έγραψε: "Να ενδιαφέρεστε έντονα για τις ανάγκες της εποχής στην οποία ζείτε και επικεντρώστε τη σκέψη σας στις ανάγκες και στις απαιτήσεις της". Θεμελιώδες στη Μπαχάι πίστη είναι η πεποίθηση ότι το κάθε άτομο, ο κάθε λαός, το κάθε έθνος έχει ένα ρόλο να διαδραματίσει στην οικοδόμηση μιας ειρηνικής και ευημερούσας παγκόσμιας κοινωνίας. Ο Αμπντόλ-Μπαχά έγραψε:

"Και η τιμή και διάκριση του ατόμου συνίσταται σε αυτό, στο να γίνει αυτός ανάμεσα σε όλους τους λαούς του κόσμου μια πηγή κοινωνικού καλού. Υπάρχει καμία μεγαλύτερη πιθανή γενναιοδωρία από αυτή, του να βρει ένα άτομο, κοιτάζοντας τον εαυτό του, ότι με την ευλογία του Θεού έγινε αιτία ειρήνης και ευημερίας, ευτυχίας και οφέλους προς το συνάνθρωπό του; Όχι, μα τον ένα αληθινό Θεό, δεν υπάρχει μεγαλύτερη ευδαιμονία, πληρέστερη απόλαυση…

“Πόσο εξαίρετος, πόσο έντιμος είναι ο άνθρωπος όταν εγείρεται να πραγματοποιήσει τα καθήκοντά του• πόσο θλιβερός και ευτελής όταν κλείνει τα μάτια του προς την ευημερία της κοινωνίας και χαραμίζει την πολύτιμη ζωή του στο να επιδιώκει τα ατομικά και εγωιστικά του συμφέροντα και προσωπικά οφέλη. Η ανώτατη ευτυχία είναι δική του, και βλέπει τα σημεία του Θεού μέσα στον κόσμο και μέσα στην ανθρώπινη ψυχή όταν ρίχνεται με το άτι της μέγιστης προσπάθειας στο στίβο του πολιτισμού και της δικαιοσύνης”.

Η Μπαχάι εμπειρία στον τομέα της ανάπτυξης εκτείνεται πίσω, μέχρι το ξεκίνημα της Πίστης στο Ιράν, κατά το 19ο αιώνα. Σε αυτή τη χώρα, η κοινότητα των πιστών κατάφερε, μέσα σε λίγες μόλις γενιές, να προοδεύσει από έναν πληθυσμό κυρίως αγράμματων χωρικών σε έναν πληθυσμό του οποίου τα μέλη βρέθηκαν στην πρώτη γραμμή πολλών δράσεων. Μέχρι το 1973, για παράδειγμα, οι Μπαχάι του Ιράν εξασφάλισαν 100 τοις εκατόν ποσοστό αλφαβητισμού για τις γυναίκες πιστούς ηλικίας μέχρι 40 ετών, σε αντίθεση με το εθνικό ποσοστό για τις γυναίκες που ήταν κάτω από το 20 τοις εκατόν.

Οι αναπτυξιακές προσπάθειες που αναλαμβάνουν οι Μπαχάι κοινότητες σε όλο τον κόσμο είναι μέρος ενός παγκόσμιου εγχειρήματος να επικρατήσει η ευημερία σε όλους τους λαούς, στο πλαίσιο ενός αναδυόμενου παγκόσμιου πολιτισμού. Τα προγράμματα ποικίλουν σε κλίμακα και πολυπλοκότητα, αλλά όλα αναγνωρίζουν την ανάγκη να επιληφθούν ταυτόχρονα της πνευματικής και υλικής πλευράς της ζωής. Αυτή η κοινοτική κηπουρική πρωτοβουλία στο Ερντενμπάλγκαν της Μογγολίας, βοηθά στη βελτίωση της διατροφής στην περιοχή παράγοντας φρέσκα λαχανικά, ενώ ταυτόχρονα ενισχύει την ικανότητα της κοινότητας για συλλογική δράση μέσω της συμβουλευτικής συζήτησης.High Resolution Image >

Η εκτεταμένη ανάμειξη στην κοινωνική και οικονομική ανάπτυξη, ωστόσο, είναι μια σχετικά νέα δυναμική δράση της παγκόσμιας Μπαχάι κοινότητας. Αναπτύχθηκε σημαντικά στις αρχές της δεκαετίας του 1980, ως αποτέλεσμα μιας ουσιαστικής αύξησης του Μπαχάι πληθυσμού σε πολλές χώρες. Η επόμενη δεκαετία αποτέλεσε μια περίοδο πειραματισμού, που χαρακτηρίστηκε από ενθουσιασμό και δέος, από προσεκτικό σχεδιασμό και αποσπασματική δράση, από επιτεύγματα και αποτυχίες. Από αυτό το αρχικό στάδιο ποικιλότροπης δράσης, η κοινότητα αναδύθηκε με το έργο της κοινωνικής και οικονομικής ανάπτυξης, στέρεα εδραιωμένο ως στοιχείο της οργανικής ζωής της και με βελτιωμένη την ικανότητα να διαμορφώσει σταδιακά μια ξεχωριστή Μπαχάι προσέγγιση.

Η ιδέα

Οι Μπαχάι βλέπουν την ανάπτυξη ως ένα παγκόσμιο εγχείρημα που έχει σκοπό να φέρει την ευημερία σε όλους τους λαούς, ένα εγχείρημα που πρέπει να επιδιωχθεί μέσα στο πλαίσιο ενός αναδυόμενου παγκόσμιου πολιτισμού. Η ανθρωπότητα, σύμφωνα με τις Μπαχάι γραφές, βρίσκεται σε μια μεταβατική φάση που περιγράφεται καλύτερα σαν το πέρασμα από την συλλογική παιδική ηλικία στην συλλογική ωριμότητα. Η επισφράγιση της εποχής της ωριμότητας, θα είναι η ενοποίηση της ανθρώπινης φυλής, η οποία με τη σειρά της απαιτεί την εδραίωση των αρχών της δικαιοσύνης. Το σημερινό χάσμα ανάμεσα σε πλούσιους και φτωχούς δεν είναι δυνατό να επιτραπεί να συνεχίζεται. Όλοι οι κάτοικοι της γης θα πρέπει να μπορούν να απολαμβάνουν τους καρπούς μιας παγκόσμιας κοινωνίας με ευημερία υλική και πνευματική. Για να δημιουργηθεί μια τέτοια κοινωνία είναι βασικό οι άνθρωποι παντού να έχουν τη δυνατότητα να συμμετέχουν στη εποικοδομητική διαδικασία της ανοικοδόμησής της. Αναπτύσσοντας ικανότητες στα άτομα, τις κοινότητες και τους θεσμούς για να συνδράμουν αποτελεσματικά σε αυτές τις διαδικασίες, είναι πρωταρχικό έργο της ανάπτυξης.

Για το άτομο, αυτό σημαίνει την ανάπτυξη ενός αριθμού αλληλοσχετιζόμενων ικανοτήτων: επιστημονικές, καλλιτεχνικές, τεχνικές, κοινωνικές, ηθικές και πνευματικές. Τα άτομα πρέπει να αποκτήσουν κατανόηση των εννοιών, γνώση των δεδομένων και βαθιά γνώση των μεθόδων και ταυτόχρονα των ικανοτήτων, των συμπεριφορών και των ιδιοτήτων που απαιτούνται για να ζήσουν δημιουργικά. Όσον αφορά στην κοινότητα, η ανάπτυξη ικανοτήτων συνεπάγεται την ενίσχυση της ανάπτυξής της, έτσι ώστε να λειτουργεί ως ένα περιβάλλον που θα συντελεί στον εμπλουτισμό του πολιτισμού.

Πέρα από την εκπαίδευση των ατόμων και την καλλιέργεια μιας κοινοτικής ζωής, οι στρατηγικές ανάπτυξης θα πρέπει να προσέξουν την ενδυνάμωση των οργανωτικών δομών. Σε κάθε επίπεδο της κοινωνίας, χρειάζονται θεσμοί που να μπορούν να λειτουργούν ως κανάλια μέσα από τα οποία τα ταλέντα και η δυναμική των ατόμων και των ομάδων θα μπορούν να εκφραστούν στην υπηρεσία της ανθρωπότητας. Ένα από τα επιτεύγματα για τα οποία είναι ιδιαίτερα υπερήφανη η Μπαχάι κοινότητα, είναι η δημιουργία μέσα στα 160 χρόνια της ύπαρξής της -ορισμένες φορές κάτω από εξαιρετικά δύσκολες συνθήκες- μιας δομής εκλεγμένων σωμάτων που λειτουργούν σε τοπικό, περιφερειακό, εθνικό και διεθνές επίπεδο. Αυτή η συλλογική ιεραρχική δομή μεταβιβάζει τη λήψη αποφάσεων μέχρι τα κατώτατα επίπεδα –προσφέροντας ένα μέσο για δράση στη βάση — ενώ ταυτόχρονα παρέχει ένα βαθμό συντονισμού και δικαιοδοσίας που καθιστά δυνατή τη συνεργασία σε παγκόσμια κλίμακα. Οι Μπαχάι αναπτυξιακές προσπάθειες σε όλο τον κόσμο ωφελούνται από την καθοδήγηση και υποστήριξη που τους παρέχει αυτή η διαχειριστική τάξη.

Η ανάπτυξη της ικανότητας των λαών του κόσμου και των θεσμών τους να συμμετέχουν αποτελεσματικά στη δημιουργία της δομής ενός πολιτισμού σε ευημερία, απαιτεί μια πολύ μεγάλη αύξηση της πρόσβασής τους στη γνώση. Δεδομένου ότι ένας τέτοιος πολιτισμός θα πρέπει να γνωρίζει ταυτόχρονα την υλική και την πνευματική διάσταση της ύπαρξης, η θεωρία της ανάπτυξης καθώς και η πρακτική εφαρμογή της θα πρέπει να στηρίζεται στα δύο βασικά συστήματα γνώσης που έχουν ωθήσει την πρόοδο της ανθρωπότητας μέσα στους αιώνες: στην επιστήμη και τη θρησκεία. Με αυτά τα δύο μέσα η ανθρωπότητα οργάνωσε την εμπειρία της, ερμήνευσε το περιβάλλον της, εξερεύνησε τις λανθάνουσες δυνάμεις της και καθόρισε την ηθική και τη διανοητική της ζωή. Μαζί λειτούργησαν ως πραγματικοί γεννήτορες του πολιτισμού.

Οι Μπαχάι απορρίπτουν την ιδέα ότι υπάρχει μια εγγενής σύγκρουση ανάμεσα στην επιστήμη και τη θρησκεία, μια ιδέα που κυριάρχησε στο διάλογο των διανοούμενων σε μια εποχή όπου η αντίληψη για το καθένα από αυτά τα συστήματα απείχε πολύ από το να είναι επαρκής. Η αρμονία ανάμεσα στην επιστήμη και τη θρησκεία είναι μία από τις βασικές αρχές της Μπαχάι Πίστης, η οποία διδάσκει ότι η θρησκεία χωρίς την επιστήμη σύντομα εκφυλίζεται σε δεισιδαιμονία και φανατισμό, ενώ η επιστήμη χωρίς τη θρησκεία μετατρέπεται απλά σε όργανο ωμού υλισμού.

Μια γρήγορη επισκόπηση των ιστορικών δυνάμεων που διαμορφώνουν τη δομή της κοινωνίας θα έπειθε ακόμα και τον πιο θερμό υποστηρικτή της σημερινής παγκόσμιας πολιτικής πρακτικής ότι η ανεξέλεγκτη υλική πρόοδος ποτέ δεν θα οδηγήσει στην αληθινή ευημερία. Από την καρδιά των μεγάλων μαζών της ανθρωπότητας μια διπλή κραυγή μπορεί να ακουστεί. Ενώ καλεί για τη διανομή των καρπών της υλικής προόδου σε όλους τους λαούς, η έκκληση του για τις αξίες ενός πνευματικού πολιτισμού είναι εξίσου επείγουσα. Γιατί, όπως είπε ο Αμπντόλ-Μπαχά, ο υλικός πολιτισμός είναι "σαν το φανάρι. Ο Θεϊκός πολιτισμός είναι η ίδια η λάμπα και το γυαλί χωρίς το φως είναι σκοτεινό. Ο υλικός πολιτισμός είναι σαν το σώμα. Ανεξάρτητα από το πόσο απαράμιλλα χαριτωμένο, κομψό και όμορφο μπορεί να είναι, είναι άψυχο. Ο Θεϊκός πολιτισμός είναι σαν το πνεύμα, και το σώμα παίρνει τη ζωή του από το πνεύμα…"

Προσέγγιση

Οι Μπαχάι δραστηριότητες ανάπτυξης διέπονται από ορισμένες βασικές αρχές. Στη Μπαχάι πίστη απαγορεύεται ο προσηλυτισμός και οι δράσεις ανάπτυξης δε διεξάγονται με σκοπό τις δημόσιες σχέσεις ή ως μέσο προσηλυτισμού των ανθρώπων. Μέσα στο αρμόζον πλαίσιο, η χρηματοδότηση ανθρωπιστικών δράσεων από κυβερνήσεις και επίσημους φορείς δωρεών μπορεί να γίνει δεκτή, όμως οι Μπαχάι δε δέχονται και δε χρησιμοποιούν χρήματα από εξωτερικές πηγές για την πρόοδο των εσωτερικών υποθέσεων των κοινοτήτων τους. Ως θρησκεία, φυσικά, δίνει την ευκαιρία στους ανθρώπους να μάθουν για τους κανόνες της πίστης και να ενωθούν σε αυτήν. υπάρχουν, επίσης, μια σειρά δραστηριοτήτων της κοινότητας συμπεριλαμβανομένων εκείνων για τη λατρεία και την εκπαίδευση, όπου όλοι είναι ευπρόσδεκτοι να συμμετέχουν. Οι δραστηριότητες ανάπτυξης στοχεύουν, παρόλα αυτά, να εμπλέξουν τις Μπαχάι κοινότητες σε ανιδιοτελή υπηρεσία προς την ανθρωπότητα.

Οι προσπάθειες κοινωνικής και οικονομικής ανάπτυξης παίζουν ξεχωριστό ρόλο στη ζωή της Μπαχάι κοινότητας. Αντιπροσωπεύουν τις προσπάθειες των ατόμων, των ομάδων και των Μπαχάι διοικητικών συμβουλίων να εφαρμόσουν τις θρησκευτικές τους αρχές για την επίτευξη υλικής και κοινωνικής προόδου. Δεν προορίζονται να υπηρετήσουν μόνο τους Μπαχάι, αλλά τους ανθρώπους κάθε πεποίθησης και αγωνίζονται να προκαλέσουν την ευρύτερη δυνατή συμμετοχή.

Επειδή η Μπαχάι κοινότητα έχει παγκόσμια εμβέλεια, ξεπερνάει τα όρια των κυρίαρχων διαχωρισμών στην κοινωνία σήμερα, όπως είναι ο αστικός και ο αγροτικός πληθυσμός, ο "Βορράς" και ο "Νότος", οι αναπτυγμένες και οι υπανάπτυκτες περιοχές. Η διαδικασία της δημιουργίας των ικανοτήτων που καθορίζουν την ανάπτυξη πρέπει να προωθηθεί σε κάθε μέρος του κόσμου. Σε οποιαδήποτε χώρα κι αν διαμένουν οι Μπαχάι, στη γενέτειρά τους ή αλλού, είναι ηθικά δεσμευμένοι να συμμετέχουν σε αυτή τη διαδικασία και να συνεισφέρουν με τα ταλέντα τους στην προαγωγή της ως μέλη εκείνης της εθνικής κοινότητας. Οι δεσμοί συνεργασίας, όμως, εκτείνονται και έξω από τα εθνικά σύνορα και οι πόροι ρέουν από τις υλικά πιο αναπτυγμένες χώρες προς τις λιγότερο αναπτυγμένες. Οι Μπαχάι πιστεύουν ότι αποτελεί δικαίωμα κάθε λαού να χαράξει τη δική του πορεία ανάπτυξης και να διευθύνει τις δικές του υποθέσεις. Η Μπαχάι παγκόσμια διαχειριστική δομή περιφρουρεί αυτό το δικαίωμα. Έτσι, ενώ εξωτερική υποστήριξη και πόροι μπορεί να είναι διαθέσιμοι για κάποιο έργο, η απόφαση για το αν υπάρχει η ικανότητα για εποικοδομητική χρησιμοποίηση αυτής της υποστήριξης εξαρτάται από εκείνους που το διευθύνουν.

Η πρόοδος στον τομέα της ανάπτυξης, από Μπαχάι άποψη, εξαρτάται ιδιαίτερα από τη φυσική ζωντάνια στη βάση της κοινότητας και από αυτή τη ζωντάνια θα πρέπει να προέλθει η κινητήρια δύναμή της. Άρα γενικότερα, οι Μπαχάι προσπάθειες για κοινωνική και οικονομική ανάπτυξη ξεκινούν με μια σειρά σχετικά απλών δράσεων, που μπορεί να διαχειριστεί η ίδια η τοπική κοινότητα. Οι πιο σύνθετες δράσεις αναδύονται με ένα φυσικό τρόπο, όσο οι συμμετέχοντες έχουν επιτυχίες, κερδίζουν εμπειρίες και αυξάνουν την ικανότητά τους να παίρνουν αποφάσεις σχετικά με την πνευματική και την υλική τους πρόοδο και να τις εφαρμόζουν. Η τοπική δράση οδηγεί σε έργα μεγαλύτερης βιωσιμότητας με περισσότερο φιλόδοξους στόχους. Σταθερά, δημιουργούνται οργανωτικές δομές για να υποστηρίξουν τέτοιες δράσεις και κάποιοι από αυτούς τους εκκολαπτόμενους οργανισμούς έχουν το δυναμικό να εξελιχθούν σε ολοκληρωμένους οργανισμούς ανάπτυξης με την ικανότητα να αναλάβουν προγράμματα σε ένα ευρύτατο πεδίο δράσης.

Η ύπαρξη μιας τέτοιας οργάνωσης σε μια περιοχή ή μικροπεριοχή επιβάλλεται εφόσον στόχος είναι μια σημαντική πρόοδος. Αν και ένα μεμονωμένο πρόγραμμα μπορεί να αποδώσει απτά αποτελέσματα, η εμπειρία σε όλο τον κόσμο αποδεικνύει ότι οι αποσπασματικές δραστηριότητες στους τομείς της υγείας, της εκπαίδευσης, της γεωργίας κ.λπ. δεν οδηγούν σε αειφόρο ανάπτυξη. Κανένας επιστημονικός τομέας από μόνος του δεν μπορεί να προσφέρει λύσεις για όλα τα προβλήματα που βασανίζουν την ανθρωπότητα. Η αποτελεσματική ανάπτυξη απαιτεί αναμφισβήτητα συντονισμένη, διεπιστημονική και πολύπλευρη δράση. Χρειάζονται οργανωτικές δομές ικανές να αντεπεξέλθουν σε αυξημένο βαθμό θεωρητικής και διοικητικής πολυπλοκότητας για να συνδέσουν και να ολοκληρώσουν προσπάθειες που γίνονται σε διάφορα πεδία και να προσφέρουν τη συνοχή που χρειάζεται για μια σταθερή πρόοδο. Το συνεχώς επεκτεινόμενο δίκτυο από τέτοιες οργανώσεις στη διεθνή Μπαχάι κοινότητα επιτρέπει, επίσης, τη διάχυση των καλοσχεδιασμένων μεθόδων και προσεγγίσεων που αναδύθηκαν από τη μια περιοχή στην άλλη, δημιουργώντας έτσι ένα φυσικό κανάλι για τη ροή της γνώσης.

Σε οποιοδήποτε επίπεδο κι αν λειτουργούν, το κεντρικό ζήτημα σε όλες τις Μπαχάι αναπτυξιακές προσπάθειες είναι η μάθηση. Ως μέλη μιας θρησκευτικής κοινότητας, οι Μπαχάι ακολουθούν ένα κοινό σύνολο πεποιθήσεων και βασικών αρχών. Όμως, η συνετή εφαρμογή αυτών των αρχών στον κοινωνικό μετασχηματισμό είναι κάτι που πρέπει να εμπεδωθεί μέσα από την εμπειρία. Στην καρδιά κάθε συλλογική δράσης, επομένως, είναι το μέλημα για εφαρμογή των πνευματικών αρχών. Τέτοιες αρχές, όχι μόνο δείχνουν το δρόμο για πρακτικές λύσεις, αλλά, επίσης, επιφέρουν τις συμπεριφορές, τη θέληση και το δυναμικό που διευκολύνουν την εφαρμογή. Εξίσου σημαντικά για τη διαδικασία μάθησης είναι το περιεχόμενο και οι μέθοδοι της επιστήμης, γιατί ο όρος θρησκευτική αλήθεια δεν αφορά απλούς ισχυρισμούς σχετικά με μυστικιστικά πράγματα, αλλά δηλώσεις που οδηγούν σε πειραματισμό, εφαρμογή και δημιουργία συστημάτων και διαδικασιών των οποίων τα αποτελέσματα μπορούν να επικυρωθούν μέσω της παρατήρησης και της λογικής. Επιπλέον, η πρόοδος του πολιτισμού ζητά τον πολλαπλασιασμό των υλικών μέσων και αυτά πρέπει να παραχθούν μέσω επιστημονικής προσπάθειας. Η ανάπτυξη ως διαδικασία μάθησης, τότε, μπορεί καλύτερα να περιγραφεί ως πράξη, περισυλλογή και συμβουλευτική συζήτηση - που θα πραγματοποιηθούν στο φως της καθοδήγησης που ενυπάρχει στις θρησκευτικές διδασκαλίες και βασίζεται στην επιστημονική γνώση.

Συστηματοποίηση της μάθησης

Η μάθηση, η οποία αποτελεί προϋπόθεση για να μπορέσουν τα άτομα, οι κοινότητες και οι θεσμοί να μετασχηματίσουν την κοινωνία, έρχεται καθώς οι αναπτυξιακές Μπαχάι οργανώσεις συστηματοποιούν τη γνώση που έχει παραχθεί μέσω της δράσης και της περισυλλογής. Για να διευκολυνθεί η μάθηση, σχετικά με τη θεωρία και την πρακτική της ανάπτυξης μέσα στη Μπαχάι κοινότητα, ιδρύθηκε το Γραφείο Κοινωνικής και Οικονομικής Ανάπτυξης (OSED) στο παγκόσμιο κέντρο της Πίστης στη Χάιφα του Ισραήλ. Μέσω ενός δικτύου συνεργατών στον τομέα αυτόν, το Γραφείο υποστηρίζει οργανώσεις που έχουν φτάσει σε ένα ορισμένο επίπεδο εξέλιξης. Επιπλέον, εξασφαλίζει ότι οι υλικοί πόροι να γίνονται όλο και περισσότερο διαθέσιμοι σε Μπαχάι αναπτυξιακές προσπάθειες, συντονίζει σε διεθνές επίπεδο τη ροή αυτών των πόρων και διαχειρίζεται κάποιους από τους οικονομικούς πόρους που προορίζονται για αυτό το σκοπό. Επίσης, προσφέρει γενική συμβουλευτική υποστήριξη, τεχνική και άλλη, σε ζητήματα που προκύπτουν.

Οι λειτουργίες που εκτελεί το OSED, του προσφέρουν την απαιτούμενη προοπτική να συγκεντρώνει και να συστηματοποιεί τη μάθηση σχετικά με την ανάπτυξη που πραγματοποιείται στις Μπαχάι κοινότητες σε όλο τον κόσμο. Όταν εντοπίζονται ορισμένες προσεγγίσεις και μέθοδοι που πετυχαίνουν ιδιαίτερα καλά αποτελέσματα σε ορισμένους τομείς δράσεις, το Γραφείο φροντίζει να ξεκινήσουν σχετικά πιλοτικά προγράμματα στις διάφορες ηπείρους, με στόχο την περαιτέρω βελτίωση περιεχομένου και μεθόδων και τελικά τη σύνθεση ενός δοκιμασμένου προγράμματος. Στη συνέχεια, γίνεται διάδοση του προγράμματος σε παγκόσμιο επίπεδο, έτσι ώστε οι εθνικές Μπαχάι κοινότητες να μπορέσουν να το προσαρμόσουν στις δικές τους ιδιαίτερες ανάγκες, όπως επιθυμούν. Ακολουθούν δύο παραδείγματα για να επεξηγηθεί καλύτερα η παραπάνω διαδικασία.

Ο προσδιορισμός των γενικών τάσεων στις Μπαχάι προσπάθειες αλφαβητισμού οδήγησε στο γνωστό Πρόγραμμα Πνευματικής Ενδυνάμωσης Εφήβων (Junior Youth Spiritual Empowerment Program). Το 1994, το Γραφείο προσκάλεσε μια ομάδα εκπαιδευτών για να αναλύσουν τις εμπειρίες που συγκεντρώθηκαν στις Μπαχάι κοινότητες από τις προσπάθειες εξάλειψης του αναλφαβητισμού. Στη βάση αυτή δημιουργήθηκαν πιλοτικά προγράμματα στην Καμπότζη, την Κεντρική Αφρικανική Δημοκρατία και την Γουιάνα. Από εκείνα και από επόμενα προγράμματα έγινε φανερό ότι η πιο δεκτική ομάδα σε προγράμματα που μπορούσαν να βελτιώσουν τη δύναμη της έκφρασης ήταν οι νεαροί έφηβοι ηλικίας 12 με 15. Πέρα από την διδασκαλία στην απλή μηχανική γραφής και ανάγνωσης, το Πρόγραμμα Πνευματικής Ενδυνάμωσης Εφήβων επιδιώκει να δώσει στους νέους αυτής της ηλικίας την ικανότητα να κατανοούν καλά το κείμενο που διαβάζουν και να μπορούν να εκφράσουν τις σκέψεις τους με σαφήνεια και ευφράδεια. Δίνεται έμφαση στην ανάγκη οι θετικές λέξεις και σκέψεις να συνοδεύονται από αγνές πράξεις.

Αυτό το πρόγραμμα "Κατακτώντας τον Λόγο" στην Κολομβία, είναι μία από τις πολλές πρωτοβουλίες της Μπαχάι κοινότητας για την πνευματική ενδυνάμωση των εφήβων και επικεντρώνεται στους νέους 12-15 ετών. Το υλικό του έχει σχεδιαστεί για να βελτιώσει τη δύναμη της έκφρασής τους και για να βελτιώσει τις ικανότητές τους που σχετίζονται με τις ηθικές επιλογές. High Resolution Image >
Σε πολλές περιοχές της Αφρικής οι Μπαχάι προσπάθειες βοήθησαν να δημιουργηθούν ομάδες Κοινοτικών Λειτουργών Υγείας, όπως η γυναίκα της φωτογραφίας, που διεκπεραιώνει ένα ευρύ πεδίο δραστηριοτήτων. Ένα σύνολο μαθημάτων που θα βοηθήσουν τα άτομα να μοιραστούν με τις οικογένειές τους και τις κοινότητες, πληροφορίες και αντιλήψεις σχετικά με μια ποικιλία θεμάτων υγείας, αναπτύσσεται τώρα και βελτιώνεται. High Resolution Image >

Η πρωτοβάθμια περίθαλψη είναι ένας άλλος τομέας συντονισμένης προσπάθειας. Κατά τη διάρκεια της δεκαετίας του '80 και στις αρχές της δεκαετίας του '90 αναπτύχθηκε από τους Μπαχάι ένα ευρύ πεδίο προγραμμάτων σχετικών με την υγεία. Αναλύοντας την εμπειρία τους, το Γραφείο διαπίστωσε ότι τα πιο επιτυχημένα προγράμματα ανήκαν σε ένα δίκτυο της ανατολικής Αφρικής που προωθούσε την πρωτοβάθμια περίθαλψη, ειδικά μέσω της εκπαίδευσης Κοινοτικών Λειτουργών Υγείας (Community Health Workers). Το OSED συγκέντρωσε στο τέλος του 1996 για συμβουλευτικές συζητήσεις όσους ενεπλάκησαν σε εκείνες τις δράσεις. Από τις συζητήσεις τους προέκυψε ένα πλούσιο πρόγραμμα με σκοπό την εκπαίδευση ατόμων έτσι ώστε να μπορούν να συμβάλλουν στην υγεία της ευρύτερης οικογένειάς τους καθώς και της κοινότητάς τους. Ένα έγγραφο για την πρωτοβάθμια περίθαλψη προσφέρεται ήδη σε αναπτυξιακές οργανώσεις σε όλο τον κόσμο, ενώ γράφεται και δοκιμάζεται υλικό για τα άλλα επίπεδα περίθαλψης, καθώς και συμπληρωματικό υλικό για θέματα όπως η διατροφή, η υγεία των γυναικών, η πρόληψη της χρήσης αλκοόλ και η πρόληψη του AIDS.

Συμβάλλοντας στο Διάλογο για την Παγκόσμια Ανάπτυξη

Για τη Μπαχάι κοινότητα, το διευρυνόμενο δίκτυο των δραστηριοτήτων που περιγράφηκαν παραπάνω είχε σημασία πολύ πέρα από τις ωφέλειες που προέκυψαν άμεσα. Η εμπειρία της εφαρμογής των αρχών της Πίστης σε ένα ευρύτατο πεδίο διαφορετικών καταστάσεων οδήγησε σταδιακά την κοινότητα στη βελτίωση της κατανόησή της σχετικά με τις σύγχρονες προκλήσεις στον τομέα της ανάπτυξης και της έδωσε τα εφόδια για να συνδράμει με ακόμη μεγαλύτερη σιγουριά στον παγκόσμιο διάλογο για την ανάπτυξη. Η συμμετοχή της αυτή, δημιουργεί με τη σειρά της ακόμα μία σημαντική και συνεχή ευκαιρία μια μάθηση.

Στο γενικό επίπεδο, η Διεθνής Μπαχάι Κοινότητα (ΔΜΚ) συμμετείχε σε πολλές σημαντικές διεθνείς συναντήσεις κορυφής και μη κυβερνητικά φόρουμ. Ανάμεσα σε αυτά ξεχωρίζουν το Συνέδριο των Ηνωμένων Εθνών για το Περιβάλλον και την Ανάπτυξη ("Συνάντηση Κορυφής για την Γη") στο Ρίο το 1992, η Διάσκεψη Κορυφής για την Κοινωνική Ανάπτυξη στην Κοπενχάγη το 1995 και το Τέταρτο Παγκόσμιο Συνέδριο για τις Γυναίκες στο Πεκίνο την ίδια χρονιά, καθώς και το Παγκόσμιο Συνέδριο κατά του Ρατσισμού στο Ντουρμπάν της Νοτίου Αφρικής το 2001.

Λόγω της κοσμοθεωρίας που προκύπτει από το Μπαχάι σύστημα αξιών, η κοινότητα έχει έντονο ενδιαφέρον για το διάλογο που ερευνά τη συνδρομή της θρησκείας σε ζητήματα ανάπτυξης. Ανάμεσα σε άλλα συμμετείχε στο Συνέδριο των Παγκόσμιων Θρησκειών για τον Αναπτυξιακό Διάλογο, που επιχορηγήθηκε από την Παγκόσμια Τράπεζα και τον Αρχιεπίσκοπο του Κάντερμπερυ και πραγματοποιήθηκε στο Lambeth Palace του Λονδίνου το 1998. Συμμετείχε επίσης, στο Κοινοβούλιο των Παγκόσμιων Θρησκειών που πραγματοποιήθηκε στη Νότια Αφρική το 1999. Ιδιαίτερα σημαντική ήταν η συμμετοχή από το 1995 έως το 2000 σε ένα πρόγραμμα που επιχορηγήθηκε από το Διεθνές Κέντρο Αναπτυξιακών Ερευνών (IDRC) του Καναδά και το οποίο ερεύνησε τη σχέση ανάμεσα στην επιστήμη, τη θρησκεία και την ανάπτυξη.

Η κοινότητα έχει βρει σε αυτή τη σειρά των δραστηριοτήτων σημαντικές ευκαιρίες για να εκφράσει την κεντρική πεποίθηση που κινητοποιεί το Μπαχάι έργο στον τομέα της ανάπτυξης. Ήδη από την εποχή του συνεδρίου του Ρίο, μια δήλωση που υποβλήθηκε από τη Διεθνή Μπαχάι Κοινότητα (ΔΜΚ) στην ολομέλεια εκ μέρους όλων των θρησκευτικών μη κυβερνητικών οργανώσεων διατύπωνε το εξής συμπέρασμα: "Οι βαθιές και μακροπρόθεσμες αλλαγές, η ενότητα και η χωρίς προηγούμενο συνεργασία που απαιτείται για να αναπροσανατολιστεί ο κόσμος προς ένα μέλλον περιβαλλοντικής βιωσιμότητας και δικαιοσύνης, μπορούν να γίνουν εφικτές μόνο προσεγγίζοντας το ανθρώπινο πνεύμα, προσφεύγοντας σε εκείνες τις παγκόσμιες αξίες που μόνο αυτές μπορούν να δώσουν τη δυνατότητα στα άτομα και στους λαούς να δράσουν σύμφωνα με τα μακροπρόθεσμα οφέλη του πλανήτη και της ανθρωπότητας στο σύνολό της".

Δύο σημαντικά έγγραφα του ΔΜΚ αναπτύσσουν αυτή την αντίληψη σε μεγαλύτερη έκταση: Η Ευημερία της Ανθρωπότητας, που διανεμήθηκε στη Διάσκεψη Κορυφής για την Κοινωνική Ανάπτυξη και το Valuing Spirituality in Development: Initial Considerations Regarding the Creation of Spiritually Based Indicators for Development, (Εκτιμώντας την Πνευματικότητα στην Ανάπτυξη: Αρχικές Σκέψεις Σχετικά με τη Δημιουργία Δεικτών Ανάπτυξης Βασισμένων στην Πνευματικότητα) που ετοιμάστηκε για παρουσίαση στο Συνέδριο των Παγκόσμιων Θρησκειών για τον Αναπτυξιακό Διάλογο. Το πρώτο από τα δύο έγγραφα, το οποίο ορίζει την ανθρώπινη ευημερία σε όρους ταυτόχρονα πνευματικούς και υλικούς, κάνει μια ειλικρινή ανάλυση των κυρίαρχων υλιστικών απόψεων και πρακτικών στον τομέα της ανάπτυξης και προτείνει μια στρατηγική που στοχεύει να ενδυναμώσει την ανθρωπότητας γενικά για να αναλάβει την ευθύνη της διαμόρφωσης του μέλλοντος του πλανήτη. Το έγγραφο Εκτιμώντας την Πνευματικότητα στην Ανάπτυξη προτείνει πέντε αρχές απαραίτητες για τη επίτευξη ενός πολιτισμού που είναι δίκαιος, ενωτικός και αειφόρος: ενότητα στην ποκιλομορφία, ισονομία και δικαιοσύνη, ισότητα των φύλων, αξιοπιστία και ηθική ηγεσία, και η ανεξάρτητη έρευνα της αλήθειας. Το έγγραφο συνεχίζει επικεντρώνοντας την προσοχή στους τομείς που πιστεύει ότι πρέπει να έχουν προτεραιότητα για την εφαρμογή αυτών των αρχών: στην οικονομική ανάπτυξη, στην εκπαίδευση, στην περιβαλλοντική διαχείριση, στην κάλυψη των βασικών αναγκών τροφής, διατροφής, υγείας και στέγασης, και στην διοίκηση και συμμετοχή.

Καθώς ο εικοστός αιώνας έφτανε στο τέλος του, οι Μπαχάι θεσμοί κατέληγαν στο συμπέρασμα ότι ένα μόνιμο φόρουμ ήταν απαραίτητο για μια συνεχή και σε βάθος διερεύνηση της πνευματικής και της υλικής βάσης της ανάπτυξης. Το αποτέλεσμα ήταν η δημιουργία του Ινστιτούτου Μελετών στην Παγκόσμια Ευημερία, του οποίου η πρώτη πρωτοβουλία ήταν να επιχορηγήσει ένα συνέδριο με θέμα επιστήμη, θρησκεία και ανάπτυξη, το Νοέμβριο του 2000 στο Νέο Δελχί της Ινδίας. Το συνέδριο, που ήταν αφιερωμένο στη συζήτηση της ενσωμάτωσης των θρησκευτικών αξιών και των επιστημονικών μεθόδων στο έργο της ανάπτυξης, συγκέντρωσε περισσότερους από εκατό εκπροσώπους μη κυβερνητικών οργανώσεων από όλες τις περιοχές της χώρας. Η επιτυχία του συνεδρίου και η ανταπόκριση που προκάλεσε, ενθάρρυνε το Ινστιτούτο Μελετών για την Παγκόσμια Ευημερία, το οποίο τώρα προωθεί μια παρόμοια διαδικασία διαλόγου με οργανώσεις της κοινωνίας των πολιτών σε διάφορες χώρες του κόσμου.

Το Συνέδριο για την Επιστήμη, τη Θρησκεία και την Ανάπτυξη που έγινε το Νοέμβριο του 2000 στο Νέο Δελχί της Ινδίας, συγκέντρωσε γύρω στους 150 ειδικούς της ανάπτυξης, θρησκευτικούς ηγέτες και επιστήμονες για να συζητήσουν πώς τα συμπληρωματικά συστήματα γνώσης, της επιστήμης και της θρησκείας, μπορούν συστηματικά να εφαρμοστούν στις αναπτυξιακές προσπάθειες. Εδώ, εκπρόσωποι των διαφόρων ομάδων εργασίας, οι οποίοι μελέτησαν σε βάθος ειδικά θέματα ανακοινώνουν στην ολομέλεια, κατά την τελευταία μέρα του συνεδρίου, τα συμπεράσματά τους. High Resolution Image >

Κανένας σοβαρός παρατηρητής δεν θα μπορούσε να μην εκτιμήσει την ανάγκη για τις μαζικές επενδύσεις σε ανθρώπινους και υλικούς πόρους που οι κυβερνήσεις και οι οργανώσεις της κοινωνίας των πολιτών αφιερώνουν για την προώθηση της ευημερίας της ανθρώπινης φυλής• όπως, επίσης, δεν θα μπορούσε να μην εκτιμήσει τη νοημοσύνη και το πνεύμα ιδεαλισμού που κινητοποιεί αυτό το έργο. Δεσμευμένη στην επέκταση των δικών της αναπτυξιακών προγραμμάτων, η Μπαχάι κοινότητα συνεχίζει να επεξεργάζεται και να βελτιώνει το όραμά της ότι το κλειδί για την επιτυχία στην ανάπτυξη είναι η δημιουργία ικανότητας. Ένα τέτοιο όραμα προτρέπει την απασχόληση των ανθρώπων σε όλο τον κόσμο στην παραγωγή και εφαρμογή γνώσης. Οι πνευματικές αρχές και οι μέθοδοι της επιστήμης μαζί, μπορούν να συνδράμουν σε αυτή την απασχόληση. Η κοινότητα πιστεύει ότι το μοίρασμα της γνώσης που αποκτάται με τον τρόπο αυτό, αποτελεί τελικά η πιο χρήσιμη συνδρομή της στον παγκόσμιο διάλογο για την ανάπτυξη.